Mikołów – śląskie miasteczko z wiejskim klimatem.Jeżeli turysta, zwiedzający Śląsk, trafi przypadkiem do Mikołowa ( a nie wiodą tamtędy główne szlaki turystyczne), będzie miał nieodparte wrażenie, że zwiedza miasto usytuowane w zupełnie innym regionie kraju. Próżno szukać w nim tradycyjnych, śląskich osiedli, bloków z czerwonej cegły z charakterystycznymi podwórkami czy szybów kopalń. Rynek, tego niespełna 40 tysięcznego miasta, urokliwy i pełen zabytkowych dziewiętnastowiecznych kamieniczek, lekko senna atmosfera w niczym nie przypominają innych miast śląskich, przywołując raczej na myśl dawne jarmarki z których Mikołów słynął w regionie i o których śpiewano przyśpiewki. Jednak dla Ślązaków Mikołów to przede wszystkim miasto Karola Miarki, miasto pierwszej polskiej, śląskiej drukarni, miasto, które w dziewiętnastym wieku było niekłamaną kulturalną i intelektualną stolicą regionu. Dzisiaj Mikołów zatracił swój kulturotwórczy charakter na rzecz Katowic czy Bytomia, jednak w świadomości ślązaków będzie zawsze miastem o wyjątkowym znaczeniu. Ruda Śląska – miasto, w którym gubią się nawet najstarsi Ślązacy.Ruda Śląska to zlepek niewielkich, odrębnych osiedli przemysłowych, który, na mocy decyzji administracyjnej, powstał w latach sześćdziesiątych ubiegłego wieku. Mimo upływu dziesięcioleci miejscowość nie nabrała typowego miejskiego charakteru, z wyraźnie zarysowanym centrum administracyjnym, czy kulturalnym. Każda z dzielnic, żyje własnym, niezależnym życiem. Jednak przemieszczając się po mieście ma się nieodparte uczucie „deja vu”. Miejsca, ludzie, krajobraz są do siebie podobne, niezależnie od tego czy jesteśmy w Kochłowicach, Halembie, Wirku. Ta sama przemysłowa zabudowa z przełomu wieków, przeplatana brzydkimi współczesnymi osiedlami, te same wieże kopalń, ci sami ludzie pieczołowicie kultywujący swoje tradycje. To właśnie mieszkańcy Rudy Śląskiej tworzą niepowtarzalny klimat miasta, nadając mu kulturowa odrębność i autonomię. Ich dialekt, zwyczaje, silne więzy rodzinne, wszystko to, co tworzy tradycję śląskich osiedli robotniczych, w Rudzie Śląskiej zachowało się w sposób niezmieniony od pokoleń. Tychy – miasto, które wykorzystało swoją szansę. Pierwsze wzmianki o Tychach pojawiają się w źródłach piśmiennych już w piętnastym wieku. Od siedemnastego wieku działa w Tychach Browar Książęcy, od dziewiętnastego wieku kolej żelazna, fabryka celulozy i drugi z browarów – Browar Obywatelski. Jednak swoją prawdziwą szansę miasto otrzymało wraz z decyzją o zbudowaniu na okolicznych polach osiedla – sypialni dla pobliskich miast przemysłowych, głównie Katowic. Pierwsze osiedle oznaczone literką A powstało na początku lat pięćdziesiątych. Za nim budowano kolejne. Dzisiaj w Tychach mamy już cały alfabet, a miasto liczy prawie 150 tysięcy mieszkańców. Jednak ambicje miasta nie ograniczają się do roli sypialni regionu. W Tyskiej Strefie Ekonomicznej znalazło gościnę wiele firm o nowoczesnej technologii w tym wiele związanych z motoryzacją. Najbardziej znane to fabryka silników SUZUKI i Fiat, produkujący w Tychach samochody małolitrażowe. To dzięki Fiatowi Tychy nazywane są dzisiaj samochodową stolicą Polski. Sądząc po aspiracjach mieszkańców można śmiało założyć, że Tychy, na pewno, nie powiedziały jeszcze ostatniego słowa

Plany muzeum w Żarnowcu nie zamykają się w czterech ścianach dworku. Po remoncie obiektu gospodarczego w parku, ekspozycja została poszerzona i można zwiedzać również przybudówkę. W muzealnym magazynie jest sporo eksponatów przeznaczonych do wyposażenia kolejnych pomieszczeń. Po za tym zmianom musi ulec oblicze parku. Jest w nim zbyt wiele drzew liściastych, toteż zimą wygląda ponuro i smętnie. Kiedy Konopnicka przybywała do Żarnowca, na skraju parku, stało kilka starych chałup. Przewiduje się, że po zajęciu tych domów wiejskich przez muzeum, umieści się w nich dalszą część ekspozycji. Plany obejmują także odremontowanie i umieszczenie portretu jubileuszowego pisarki, wykonanego przez Marię Dulębiankę. Poetka ta przez ostatnie dwadzieścia lat swojego życia towarzyszyła Konopnickiej w jej najtrudniejszych chwila. Sposób zagospodarowania nie budzi wątpliwości. Sąsiedztwo domu poetki i domów jej literackich bohaterów, nasuwa jednoznaczne kompozycje i rozwiązania. Maria Konopnicka w dworku w Żarnowcu poświęcała się pracy. Prowadziła szeroką korespondencję, pielęgnowała kwiaty w swoim ogrodzie. Nie tylko słowem, ale i czynem udowadniała jak bliski jest jej los wsi i jej mieszkańców. Pomagała chłopskim dzieciom, wysłała na własny koszt, do szkoły we Lwowie, Józefa Turka, zaś jego braciom pomogła dostać się do Kalwarii na naukę zawodu stolarskiego. Z okresem żarnowiecki wiążą się dwa wybitne utwory poetki: „Pan Balcer Balzer Brazylii” oraz „Rota”. Niesłychanie uroczyste i podniosłe prawykonanie „Roty” odbyło się już po śmierci Konopnickiej, w listopadzie 1910 roku, w czasie odsłonięcia w Krakowie Pomnika Grunwaldzkiego. Kiedy Konopnicka przyjechała do Żarnowca miała już 61 lat, a jej zdrowie było bardzo wątłe. Wkrótce zaczęły mnożyć się wyjazdy do miejscowych uzdrowisk i sanatoriów bez widocznych, niestety, rezultatów. Gdy po raz ostatni jedzie do Lwowa jest ciężko chora. 8 października 1910 roku, rozchodzi się wieść, że Konopnicka nie żyje. Jej pogrzeb stał się wielką patriotyczną manifestacją i dowiódł jak wielką miłością społeczeństwo darzyło pisarkę. Był rok 1902. Owacyjnie witana przez społeczeństwo Maria Konopnicka przybyła na uroczystości jubileuszowe do Krakowa, a następnie do Lwowa. W tym czasie sprawa dary od narodu nie była jeszcze do końca wyjaśniona. Dopiero we wrześniu 1903 roku, doszło do sfinansowania transakcji. Przyjazd do Żarnowca był dla Konopnickiej wielkim przeżyciem. Przyjęcie zgotowano jej niezwykle uroczyste i serdeczne. Przybycie Konopnickiej odbiło się głośnym echem w całej okolicy. Wzbudziło też pewne zaniepokojenie władz austriackich. Zjawiła się w spokojnej Galicji orędowniczka sprawy polskiej, obrończyni dzieci, patriotka, kobieta zdolna porwać za sobą tłumy. Maria była urzeczona okolicą oraz ludźmi okazującymi jej tyle życzliwości. Dworek był uroczy, spokojny i cichy i w pełni odpowiadał potrzebom pisarki. Zimą dokuczało jej odcięcie od świata, lecz latem czuła się tu znakomicie. Odbywała częste wycieczki, odwiedzała ruiny zamku, bywała w Krośnie i Dukli a także składała sąsiedzkie wizyty. Lubiano ją, a do dworku przychodzili ludzie z prośbą o radę i pomoc lekarską.

Bytom – czyli śląskie miasto z długą historią.Niewiele ze śląskich miast, w większości założonych na fali rozwoju przemysły w dziewiętnastym i dwudziestym wieku, może poszczycić się tradycją tak długą jak Bytom. Założone w 1254 roku miasto było w okresie średniowiecza siedzibą księstwa kozielsko-bytomskiego. Swój rozwój zawdzięczało lokalizacji na przecięciu szlaków handlowych oraz bogatym złożom srebra, cynku i ołowiu, których eksploatacja trwa nieprzerwanie od XIII wieku. Do dzisiaj miasto zachowało swój charakterystyczny średniowieczny układ urbanistyczny z rynkiem, prostopadle krzyżującymi się, kolistymi, wąskimi uliczkami, zaułkami. O długiej historii miasta świadczą niezbyt już liczne zabytki z tamtej epoki. Najcenniejszy z nich to, mieszczący się niedaleko rynku, gotycki kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny z XIII wieku, ze słynnym piętnastowiecznym obrazem Madonny Bytomskiej. O średniowiecznej historii miasta świadczą również nazwy ulic: Wałowa, Krawiecka, Murarska, Browarniana, nawiązujące do cechów rzemieślniczych. Chorzów – miasto, nie tylko piłką słynące.Jeżeli chcemy podać przykład typowego miasta śląskiego, brudnego, szarego bez wyrazu, zabytków i historii, trudno o lepszy wybór niż Chorzów. Wprawdzie pierwsze wzmianki o osadzie pochodzą z wieku trzynastego, to prawdziwa historia miasta zaczyna się w wieku osiemnastym wraz z odkryciem złóż węgla. To właśnie węgiel i stal zdeterminowały kierunki rozwoju i kształt miasta. Jednak obecnie dla przeciętnego mieszkańca Polski Chorzów kojarzy się nie tyle z ciężkim przemysłem ( ostatnie lata przyniosły likwidację wielu najbardziej uciążliwych dla środowiska zakładów), ile z rozrywką. Chorzowski „Stadion Śląski” coraz częściej, z areny sportowej, zamienia się w scenę rozrywkową, na której występują najwięksi artyści świata. W ostatnim czasie gościł tak znane grupy jak: U2, Metallica, The Police. Niesamowita sceneria i wspaniała publiczność sprawiają, iż z każdym rokiem rośnie liczba organizowanych na nim koncertów. Opisując atrakcje artystyczne Chorzowa, trudno nie wspomnieć o Teatrze Rozrywki, gdzie podziwiać możemy występy najzdolniejszych absolwentów Bytomskiej Szkoły Tańca.

Gliwice – technologiczna stolica regionu.Gliwice, od początku swojej, jakże bujnej historii, miały szczęście do nowatorskich i niestandardowych rozwiązań. Jak żadne inne miasto w regionie, Gliwice przyciągały nowoczesne konstrukcje i wynalazki: kolej żelazną, tramwaje parowe, banki, a przede wszystkim rozwiązania technologiczne stosowane w coraz liczniejszych hutach, czy gazowniach. To właśnie w Gliwicach powstał, pierwszy w Europie wielki piec hutniczy opalany koksem w „Królewskiej Hucie” hrabiego Redena. To w właśnie tutaj zbudowano słynna palmiarnię i Kanał Gliwicki. Mijały lata, zmieniali się gospodarze, jednak miasto nic nie traciło ze swojego intelektualnego potencjału. To w Gliwicach znalazła siedzibę Politechnika Śląska, jedna z najlepszych uczelni technicznych w kraju. To właśnie Gliwice na swoją siedzibę wybrały w ostatnich latach koncerny, takie jak General Motors, Roca i wiele innych. Dzięki ogromnemu intelektualnemu potencjałowi miasta, Gliwicka Specjalna Strefa Ekonomiczna jest nadal, mimo kryzysu, ogromnym placem budowy. Katowice – miasto w lasach zagubione.Jeszcze niewiele ponad 150 lat temu na terenach, gdzie dzisiaj położone są Katowice, szumiały lasy, z rzadka przeplecione wioskami i osadami. O tej, jakże niedawnej, historii Katowice najlepiej świadczą aktualne nazwy dzielnic miast: Podlesie, Dąb, Dąbrówka. Ale nie tylko w nazwach zachowały się pamiątki po dawnej epoce. Na przekór wszelkim stereotypom to przemysłowe miasto pochwalić się może największą ilością lasów w Polsce. Zajmują one aż trzynaście procent powierzchni miasta. W chwili obecnej na terenie miasta Katowice znajdują się dwa rezerwaty leśne, dwa zespoły przyrodniczo-krajobrazowe z przepięknym starodrzewami oraz kilkanaście malowniczych parków leśnych. Na ich terenie znajduje się aż 35 drzew uznanych za zabytki przyrody. Poprzecinane niezliczonymi alejkami, ścieżkami, z dziesiątkami oczek wodnych, powstałych w wyniku eksploatacji górniczej, pełne leśnej zwierzyny: saren, dzików, zajęcy, katowickie lasy są ulubionym miejscem wypoczynku mieszkańców miasta o każdej porze roku.